Is een Paddock Paradise® geschikt voor mijn bedrijf?

De opkomst van een nieuw perspectief

Het aanleggen van een Paddock Paradise kan worden gezien als een verrijking van je locatie en bedrijf. De groei van dit concept laat zich vergelijken met hoe nieuwe ideeën zich vaker ontwikkelen: wat begint als een niche of alternatieve benadering, krijgt geleidelijk bredere bekendheid en acceptatie. Steeds meer mensen komen in aanraking met het Paddock Paradise-concept en onderzoeken wat het voor hun situatie kan betekenen.

Hoewel de context waarin ik deze vergelijking tegenkwam op een website wat verwarrend was, kan ik mij volledig vinden in de kern van de boodschap: een goed opgezet Paddock Paradise kan daadwerkelijk een verrijking zijn.

Met het risico dat ik met dit perspectief wat afstand creëer tot de meer traditionele paardenhouderij, zie ik het toch als mijn plicht om de voor- en nadelen van een Paddock Paradise ten opzichte van een meer traditionele setting nogmaals helder uiteen te zetten.

De voordelen van een Paddock Paradise®

In een goed ontworpen Paddock Paradise is er sprake van continue bewegingsvrijheid. Paarden leven 24/7 in een omgeving die ruimtelijk en functioneel is ingericht, waarbij veiligheid en overzicht gewaarborgd blijven.

Doordat paarden – vergelijkbaar met hun natuurlijke gedrag – continu samen kunnen leven en zelf keuzes kunnen maken in sociale interactie, ontstaan er stabielere en meer evenwichtige groepen. Dit sociale en fysieke evenwicht vertaalt zich naar een veiligere omgeving voor bezoekers, medewerkers en ruiters.

Het concept en de bijbehorende managementprincipes maken het mogelijk om gericht controle uit te oefenen op de voedselinname en de kwaliteit van het ruwvoer. Dit ondersteunt de metabole gezondheid en de algehele fysieke conditie van paarden.

Daarnaast worden de ondergronden zo ingericht dat ze niet alleen draagkrachtig zijn, maar ook bijdragen aan een natuurlijke slijtage van de hoef. In combinatie met het management rondom de voedselinname is het op deze manier mogelijk om paarden zonder gefixeerde hoefbescherming te houden.

Een belangrijk praktisch voordeel is dat het padenstelsel jaarrond bruikbaar blijft, ook bij langdurige of zware neerslag. Tegelijkertijd blijft het onderhoud overzichtelijk en verplaatst een groot deel van de werkzaamheden zich naar buiten. Los van een gezondere werkomgeving geeft dit medewerkers vaak ook meer duidelijkheid en structuur.

Het systeem leent zich daarnaast goed voor het combineren van verschillende verdienmodellen, zoals pensionstalling, zorgconcepten en ruiterlessen.

Door de kenmerkende, concept specifieke indeling van een Paddock Paradise ontstaat er veel ruimte voor natuurontwikkeling en biodiversiteit. Door de natuurlijke behoeften van het paard te koppelen aan de landschappelijke kenmerken van het perceel, kan er een vorm van symbiose ontstaan tussen het omliggende cultuurlandschap en onze verantwoordelijkheid om deze dieren in een passend onderkomen te voorzien.

De traditionele stallen

Binnen meer traditionele systemen wordt vaak gewerkt met meerdere deelomgevingen: stal, paddock en weide, waarbij paarden tussen deze onderdelen worden geroteerd. Dit biedt structuur en herkenbaarheid, maar leidt in de praktijk tot onderbrekingen in beweging, sociale interactie en eetgedrag.

De bewegingsvrijheid is beperkter en sociale contacten worden regelmatig gereguleerd of onderbroken door het dagelijkse management. Ook het voeren gebeurt vaak op vaste momenten, wat niet of slechts beperkt aansluit bij de natuurlijke behoefte van het paard om verspreid over de dag kleine hoeveelheden ruwvoer op te nemen.

Weilanden worden in veel gevallen ingezet binnen een rotatiesysteem om de grasmat te behouden. Dit betekent dat ze niet altijd continu beschikbaar zijn. Daarnaast worden ze vaak bemest om de productie te verhogen, wat invloed heeft op de conditie en biodiversiteit van de bodem en daarmee op de samenstelling van het gras.

Zandpaddocks bieden vaak wel een droge en veilige ligplek, maar worden beperkt ingezet voor sociale interactie. Om praktische redenen is men bovendien vaak terughoudend met voeren op deze paddocks. In die zin functioneren ze veelal als een tussenruimte binnen het totale systeem.

Voor paarden die gevoelig zijn voor gras kan dit ertoe leiden dat zij grotendeels afhankelijk zijn van de combinatie stal en paddock, en daarmee nog minder bewegingsvrijheid ervaren.

De ruimte voor natuurontwikkeling is binnen deze systemen meestal beperkt, omdat de focus ligt op het maximaliseren van bruikbaar grasland, met eventueel enkele landschapselementen zoals hagen of bomen op het erf.

Wat wel – en ook weer niet – werkt

Een sterk punt van veel traditionele bedrijven is de cultuur: duidelijkheid, structuur en een hoge mate van orde en netheid. Dit geeft rust voor zowel ondernemer als medewerkers en maakt het systeem van een manege of pensionstal voorspelbaar en efficiënt in uitvoering.

Beslissingen worden vaak centraal genomen en de bijbehorende processen liggen vast. Dit voorkomt discussie en zorgt ervoor dat het werk gedaan wordt zoals bedoeld.

Tegelijkertijd laat deze structuur minder ruimte voor individuele aanpassingen per paard. Voeding, huisvesting en hoefverzorging worden volgens vaste protocollen uitgevoerd, en die sluiten – hoe vreemd dat ook klinkt binnen een hippisch bedrijf – niet altijd aan bij de specifieke behoeften van het paard.

Voor paardeneigenaren die bewust op zoek zijn naar een andere benadering, kan dit als beperkend worden ervaren. En wanneer je daadwerkelijk iets anders wilt voor je paard… dan blijkt dit in de praktijk vaak niet passend.

De nadelen van een Paddock Paradise®

De aanleg van een Paddock Paradise of vergelijkbare systemen is in veel gevallen vergunningplichtig. Activiteiten zoals ophogen, ontgraven, het aanleggen van waterpartijen, verhardingen en zelfs beplanting of hekwerken kunnen onder regelgeving vallen.

Daarnaast vraagt het systeem vaak om een aanpassing van het verdienmodel. Traditionele bedrijven werken regelmatig met relatief hoge aantallen paarden op kleinere oppervlaktes. Binnen een Paddock Paradise ligt de verhouding tussen ruimte en aantal paarden anders, en speelt de kwaliteit van ruwvoer een grotere rol, wat invloed heeft op de kosten.

De angst om bestaande klanten te verliezen bij een omschakeling is begrijpelijk en tot op zekere hoogte ook reëel. Tegelijkertijd zien we in de praktijk dat bedrijven die het concept goed implementeren al snel te maken krijgen met groeiende vraag en zelfs wachtlijsten. Als gevolg zien we dat prijzen voor stalling hierdoor omhoog kunnen.

De investering in aanleg kan aanzienlijk zijn, maar staat in veel gevallen in verhouding tot – of valt zelfs lager uit dan – de kosten van het bouwen van een traditioneel stallencomplex met alle bijbehorende voorzieningen.

De gouden tip

Als ik één advies zou mogen geven aan ondernemers die met een Paddock Paradise werken, dan is het dit: bewaak de kernprincipes van het systeem en wijk alleen af wanneer de situatie van het individuele paard daar echt om vraagt, bijvoorbeeld bij ziekte of ouderdom.

1. Dit betekent dat er zeer bewust en consistent wordt omgegaan met ruwvoer, waarbij kwaliteit en controle centraal staan. 
2. Hetzelfde geldt voor krachtvoer: wanneer het ruwvoer optimaal is afgestemd, blijkt aanvullende voeding in veel gevallen niet noodzakelijk en kan het zelfs verstorend werken. 
3. Supplementen worden gericht ingezet om eventuele tekorten gedurende het seizoen aan te vullen, zonder onnodige toevoegingen of ballaststoffen. 
4. Hoefverzorging wordt afgestemd op natuurlijke slijtage en functie, waarbij het uitgangspunt is dat de hoef zich kan ontwikkelen binnen zijn biologische kaders. 
5. Ook in het gebruik van het paard door de eigenaar speelt balans een rol: belasting dient aan te sluiten bij het fysieke en mentale vermogen van het dier, en ook deze kaders dienen bewaakt te worden. 
6. Het terrein en het systeem vragen om frequent onderhoud en duidelijke grenzen, zodat de werking ervan behouden blijft. 
7. Blijf nieuwe ontwikkelingen volgen, maar toets deze altijd aan de biologie en het welzijn van het paard. 

Het paard vormt uiteindelijk de basis van dit systeem én het verdienmodel. Door het paard daarin leidend te maken, ontstaat er een fundament waarop zowel welzijn als bedrijfsvoering duurzaam kunnen worden uitgebouwd.

Heb jij een paardenbedrijf en overweeg je de overstap naar ‘meer natuurlijk’?
Aarzel dan niet om contact met ons op te nemen. We gaan graag met je in gesprek over de mogelijkheden.

Voor de paarden,
Björn Rhebergen